Het Dolpogebied
Eind 1989 opende de Nepalese regering de grenzen van een district dat tot de interessantste gebieden van Nepal behoort. Het betreft Dolpo, een streek die staatsrechtelijk bij Nepal hoort maar waarvan de inwoners qua afstamming, cultuur en taal eerder bij Tibet moeten worden gerekend. Door hun geïsoleerde ligging hebben de ongeveer 4.500 Dolpo Pa, zoals de bewoners van dit tussen 3.300 en 4.500 m hoogte gelegen plateau heten, hun traditionele leefwijze tot op de dag van vandaag weten te behouden. Vermeldenswaard is vooral het feit dat in dit gebied de oeroude riten en de deels sjamanistische ceremonieen van het Bön-geloof, de oorspronkelijke boeddhistische religie van het oude Tibet, nog worden gepraktiseerd.
Dolpo werd al in de 10de eeuw bewoond door Tibetanen, die er de naam Bä Yül - verborgen land - aan gaven. Tot circa 1.800 hoorde de regio bij Tibet maar was de streek schatplichtig aan de naburige koninkrijken Lo en Jumla. Pas na de verovering van deze koninkrijken door de Ghurka-dynastie maakte Dolpo deel uit van het Nepalese koninkijk. Desondanks bleef de invloed van Kathmandu gering en het duurde tot 1963 voordat de regering direct contact legde met de Dol Pa.
Het Dolpo gebied is verdeeld in vijf gebieden genoemd naar de belangrijkste rivieren of meren. De plaatsnamen verschillen heel erg van boek tot boek (of kaart), naar het geschreven is in het Nepalees, Tibetaans of een lokaal dialekt.
- Tarap met als belangrijkste plaatsen Dho en Tok-Kyu
- Nankhong of Namgung, met als belangrijkste plaatsen Saldang - Namgung - Namdo, hierbij hoort ook Shey- Samling Phijor hoewel verafgelegen langs de Sebu rivier.
- Panzang: met als belangrijkste plaatsen Shimen - Ting-Kyu en Nyisal (Yangser klooster)
- Barbung: met als belangrijkste plaatsen Charkha en Mu
- Reng-Pungmo: met als belangrijkste plaatsen Phohsundo meer, Ringmo en Pungmo
Het Dolpogebied is een deel van het oude Tibet, en één van de laatste plaatsen waar de traditionele Himalayacultuur is bewaard gebleven. De legende zegt dat het een ba-yul of één van de verborgen valleien is die geschapen is door Guru Padmasambhava als schuilplaats voor devote Boeddhisten tijdens woelige tijden.Verborgen is wel het juiste woord om Dolpo te beschrijven. Geïsoleerd achter het Dhaulagiri-massief, afgesneden van het zuiden door enkele hoogtepassen die meer dan de helft van het jaar door sneeuw zijn afgesloten, ontvangt Dolpo weinig bezoekers. Zijn Tibetaans sprekende bewoners verbouwen sinds vele generaties boekweit, graan en aardappelen. Om hun magere inkomsten wat op te vijzelen, drijven ze handel met Tibet.
Zij voeren over de hoge Himalayapassen graan naar Tibet en brengen zout terug mee wat zij weer inruilen tegen graan. Zij overleven door deze ruilhandel die zo oud is als de bergen zelf. Het overleven van dit volk is nauw gebonden aan de Yak die hun voedsel (boter, kaas, melk en vlees), wol (kleding, dekens en touw), brandstof (gedroogde uitwerpsels zijn hun belangrijkste brandstof in dit boomloos gebied) en transport levert. Met hun trage maar zekere pas kan een yakkaravaan de hoogste besneeuwde passen, die het Dolpo-gebied als het ware bewaken, oversteken. In de herfst ontmoet men de met zout beladen Dolpo mensen die afdalen naar lagere gebieden waar zij tijdens de winter hun waren verhandelen. In de lente gaan ze dan weer op stap naar hun hoger gelegen dorpen.
Het hogere Dolpogebied dat nu werd geopend voor het toerisme is dicht bebost met coniferen en en wilde rivieren doorkruisen het gebied. Het hoger gelegen Dolpogebied is een uitloper van het Tibetaans plateau en biedt dezelfde, winderige, onherbergzame en barre open plaatsen. De bewoners zijn Boeddhisten of Bon Po volgelingen, de oude animistische godsdienst van Tibet. Begonnen in de 8ste eeuw, heeft het Boeddhisme langzaam de Bonreligie vervangen. Alleen in enkele ge•soleerde plaatsen in dit Dolpo bleef deze godsdienst bewaard.
De Bon-Po-rituelen en -symbolen werden meer en meer be•nvloed door het Boeddhisme zodat het moeilijker en moeilijker wordt om deze uit mekaar te halen.Tot in de vijftiger jaren was Dolpo onbekend in het westen. Het is in die periode dat de Tibettologen David Snellgrove en Guiseppe Tucci hier een reis maakten. Het grootste gedeelte van Dolpo ligt in het 3.555 vierkante kilometers Shey-Phoksundo nationaal park, Nepals grootste natuurreservaat. Men vindt er het blauwe schaap, de zwarte Himalayabeer, de luipaard, de wolf en het sneeuwluipaard.
Dag tot dag beschrijving en kaart trektocht: